Kurdowie między Biblią i Koranem

 

Kurdystan, Biblia i chrześcijaństwo

 

Obszar zamieszkiwany obecnie przez Kurdów - Kurdystan to teren wydarzeń opisywanych w Biblii, zwanych wówczas Medią.

Do państwa medyjskiego nawiązują Kurdowie, a przynajmniej ich część, upatrując w upadku Niniwy początków własnej państwowości. Kurdystan jest również miejscem, gdzie w zasadzie od czasów apostolskich rozwija się chrześcijaństwo, dociera wtedy do stolicy Adiabene – Arbeli (dzisiejszy Irbil w Kurdystanie irackim). Z czasem miasto stało się jednym z ważniejszych ośrodków chrześcijaństwa w Imperium Sasanidzkim, tak, że przez historyków Kościoła postrzegane było jako miasto chrześcijańskie. W 1167 r. zostaje stolicą księstwa kurdyjskiego, co w pewnym stopniu pozwala zakładać ewentualne wpływy chrześcijańskie na ludność kurdyjską. Używam terminu kurdyjski, Kurd mając świadomość pewnej nieścisłości tego terminu w odniesieniu do etnosów w owym czasie.

Geograf arabski Al-Masudi z X w. pisze o Kurdach – chrześcijanach. Podobnie w wieku XIII wenecki podróżnik Marco Polo pisząc o Mosulu, zaświadcza: „W górach tego kraju mieszka lud zwany Kurdami. Część ich stanowią chrześcijanie nestoriańscy i jakobiccy, a część mieszkańców stanowią Saraceni, którzy czczą Mahometa.” [Marco Polo, Opisanie świata, tłum. M. Lewicki, Warszawa 1975, s. 90.] Przy braku innych dowodów Garnnik Asatrian, ormiański iranista uznaje, że uwaga podróżnika może dotyczyć plemion aramejskich.

 

Kurdystan, Koran i islam

 

Po inwazji arabskiej Kurdystan zostaje zdobyty dla islamu, aczkolwiek rozwijający się tutaj islam ma charakter peryferyjny – peryferyjny w stosunku do islamu arabskiego, perskiego czy tureckiego. Ta peryferyjność decyduje o rozwoju religijnym regionu – i również o pewnej otwartości na inne religie, na ruchy mistyczne (nakszbandija, kadirija), ugrupowania luźno związane z islamem (ahl-e haq), charakteryzujące się dużym stopniem synkretyzmu (jezydzi).

Hasan Arfa, generał armii irańskiej w publikacji z 1966 podkreśla, że Kurdowie zawsze byli religijni a przy tym mięli do religii bardzo indywidualne podejście, co prowadziło do spekulacji religijnych. W owej tendencji do spekulacji można upatrywać rozwoju całej gamy wierzeń, ugrupowań, ruchów rozciągniętych ideowo między Biblią a Koranem. To również pokazuje Kurdystan jako miejsce spotkania (spotkania różnych tradycji muzułmańskich – i jako taki ze swej peryferyjności przekształca się w pomost miedzy różnymi odłamami islamu), ale również spotkania Biblii i Koranu, spotkania, tak starego jak Koran, i tak stałego jako obecność Ormian i Asyryjczyków na tym terenie i gwałtownego zarazem jak polemiki religijne czasów misji katolickich, a zwłaszcza protestanckich w 19 wieku.

Strony: 1 2 3 4 5 Następna »
  • icokurdyjski.pdf, O najnowszych przekładach Biblii na jezyk kurdyjski (kurmandzi) - aspekt społeczno-kulturowy